Kristallnacht herdenking Groningen

Van 4 tot 9 november wordt in Groningen de Kristallnacht herdacht die dit jaar tachtig jaar geleden plaatsvond. Op verschillende manieren wordt stilgestaan bij de gebeurtenissen die op 9 november 1938 in Duitsland plaatsvonden. Donderdag 8 november geeft Pauline Broekema een lezing in de Groningse jeugdsynagoge en vanavond (7 november) geeft predikante Esther Struikmans een lezing in boekhandel Godert Walter.

De lezing van Struikmans is getiteld ‘Woorden zijn niet onschuldig: over gevaarlijke gevolgen van hate speech en discriminerende uitingen in 1938 én nu.’ In haar lezing zal zij aan de hand van een aantal heftige en indringende toespraak-fragmenten van politici en journalisten uit onder meer Duitsland, Nederland, Italië, Hongarije en Rwanda laten zien welke grote risico’s er kleven aan opruiend en discriminerend taalgebruik over minderheidsgroepen en vreemdelingen. Woorden zijn niet onschuldig. De avond begint om 20.00 uur en reserveren is gewenst.

De herdenkingslezing van Broekema is getiteld ‘Berichten bereikten de Hoendiepskade…’. en is onder meer gebaseerd zich op archiefonderzoek dat ze deed voor haar nieuwe boek ‘Het uiterste der zee’. Daarin staan twee joodse families uit Noord-Nederland centraal. Over de onrust die de Kristallnacht veroorzaakte in de joodse gemeenschap van Groningen schrijft ze: ‘Ze kwam uit Duitsland en wat daar in haar geboortedorp bij Wuppertal gebeurde, werd verholen in de brieven van haar familie gemeld. In de vroege ochtend van 10 november 1938 ging de synagoge van Elberfeld in vlammen op, winkels en woonhuizen van joden werden vernield of in brand gestoken.’

Donderdagavond 8 november kunnen mensen zich vanaf 19.30 uur verzamelen op de Grote Markt. Om 20.00 uur vertrekt een stille tocht naar de  Jeugdsjoel aan de Folkingedwarsstraat 16. De herdenking zal door Jacques J. d’Ancona gepresenteerd worden en naast de lezing van Broekema zijn er muzikale optredens van het koor 4 mei-projekt en George Welling. Leerlingen 4, 5 of 6 havo en atheneum van het Stadslyceum werden uitgenodigd een gedicht te schrijven dat gaat over de Kristallnacht. De twee mooiste gedichten zijn door GRID Grafisch Museum afgedrukt op posterformaat en zullen worden voorgedragen.

Op de website van de Groningse synagoge is een volledig programmaoverzicht te vinden (PDF). De organisatie van het programma is in handen van de Werkgroep Herdenking Kristallnacht Groningen.

Foto: facade synagoge Appingedam, Henk-Jan van der Klis.

Reageren is niet mogelijk